by 
autor: Dawid Kubiatowski, Marian Zembala
tytuł: „Spotkania. Opowieść o wierze w człowieka”
liczba stron: 376
wydawnictwo: Editio (Helion)
Spotkania. Opowieść o wierze w człowieka – Marian Zembala w rozmowie z Dawidem Kubiatowskim
Spotkania. Opowieść o wierze w człowieka to przepiękny wywiad-rzeka. Z człowiekiem o człowieku. Z człowiekiem o niezapomnianych i bardzo owocnych spotkaniach z innymi ludźmi. Z Legendą o tworzeniu legendy. Wzruszający, przejmujący i, jak przystało na tematykę kardiologiczną, chwytający za serce.
Jesteśmy, aby ratować, leczyć, dawać nadzieję…
Kiedy Wydawnictwo Editio zaproponowało mi przysłanie egzemplarza recenzenckiego, zgodziłam się bez wahania. Dwanaście lat temu leczenie tzw. metodą zabrzańską uratowało życie mojej Mamie. Profesora Religę kojarzy chyba każdy Polak. Przez lekturę tego wywiadu chciałam lepiej poznać jednego z jego uczniów i następców – profesora Mariana Zembalę.
[…] tytuł filmu można odczytywać służebnie wobec przekazu pomocy i zaangażowania dla dobra potrzebującego, bliźniego […]
Wybitny kardiochirurg. Tysiące razy uratował ludzkie życie. Jeden z tych, którzy na zawsze zmienili polską transplantologię. Współtworzył legendę. Wielki człowiek. Jeden z bogów? Na pytania Dawida Kubiatowskiego dotyczące filmu Łukasza Palowskiego odpowiada: „Byliśmy szaleńcami, nie bogami”. Fałszywa skromność? Nie. Po prostu świadomość tego, czego się dokonało w bardzo trudnych czasach. Tworzenie zabrzańskiej kardiochirurgii wymagało od Zbigniewa Religi, Andrzeja Bochenka i Mariana Zembali szaleństwa. Udało się. Ich zespół przeprowadził pierwszą udaną transplantację serca, a sam profesor Zembala jako pierwszy w Polsce przeszczepił płuco-serce. Dokonał i wciąż dokonuje wielkich rzeczy. Mimo to pozostaje skromny i zamiast o sobie, woli opowiadać o ludziach, których spotkał na swojej drodze – jako dziecko, student, lekarz czy polityk. Ludzi, bez których nie dotarłby do miejsca, w którym jest. Ludzi, którzy stali się jego Nauczycielami. Przez wielkie N. Tak jak profesor Zbigniew Religa.
„Bogowie” mogliby się równie dobrze zakończyć napisem „Ciąg dalszy nastąpi”, bo dziedzictwo profesora Religi nadal trwa.
Profesor Religa stworzył zgrany zespół. Dla swoich koleżanek i kolegów stał się przewodnikiem i mentorem. Wymagając profesjonalizmu i oddania, sam dawał z siebie wszystko. To właśnie tę postać Marian Zembala najczęściej przywołuje w wywiadzie. Mam wrażenie, że Profesor Religa był, obok Rodziców, jego najważniejszym Nauczycielem – nie tylko zawodu, ale również pokonywania barier i po prostu życia. Czytając odpowiedzi na pytania dotyczące Religi, czuć wielki szacunek, jakim Marian Zembala darzył i wciąż darzy swojego Mistrza. Szacunek i poczucie misji. Bo to właśnie profesor Zembala jest tym, który zastąpił Religę na stanowisku dyrektora Śląskiego Centrum Chorób Serca w Zabrzu.
Kilka razy zdarzyło mi się oglądać seriale, których akcja toczy się w szpitalach. I miałem wtedy wrażenie, że nie ma już normalnych pacjentów. Chryste Panie, tam każdy pacjent jest ewenementem!
Profesor Zembala, na szczęście, stał się bohaterem filmu, nie serialu. Bogowie Łukasza Palkowskiego to film, który zgromadził przed ekranami dwa miliony widzów. W 2014 roku byłam w kinie i do dziś pamiętam to przejmujące milczenie, które towarzyszyło ludziom przy wychodzeniu z sali. Żadne słowa nie były w stanie oddać emocji, które wywołał film. Ja dałam im upust płaczem…
W rozmowie z Dawidem Kubiatowskim Profesor opowiada o filmie – o wpływie na scenariusz, dyskusji nad tytułem, wizytach na planie czy wrażeniach z pokazów premierowych. Nawet przedmowa ma ścisły związek z produkcją – jej autor, Piotr Głowacki, wcielił się w Bogach w postać profesora Zembali.
Owocne spotkanie
Wywiad dotyczy nie tylko filmu. Publikację podzielono na jedenaście rozdziałów. Każdy jest poświęcony jednemu zagadnieniu. Poszczególne części kończy galeria zdjęć z prywatnego archiwum ucznia Religi. Publikację zamyka kalendarium działalności klinicznej oraz spis nagród i wyróżnień przyznanych ŚCCS. Spotkanie Mariana Zembali i Dawida Kubiatowskiego było bardzo, bardzo owocne. Profesor wspomina dzieciństwo, Rodziców, rodzeństwo. Chwali się dziećmi, z czułością mówi o żonie. Dzieli się refleksjami na temat wiary w Boga. Jako poseł i były minister zdradza kulisy wielkiej polityki. Opowiada o akcjach humanitarnych czy inicjatywach społecznych, w których brał aktywny udział. Warto podkreślić, że w większości wypowiedzi, niezależnie od tematu przewodniego, pojawia się akcent medyczny. Czytając, nie sposób nie zauważyć, jak ważną rolę w życiu Profesora odgrywa kardiologia. Specjalnie nie użyłam tu słowa „praca”. Mam wrażenie, że idąc na oddział i pochylając się nad pacjentem, Marian Zembala nie jest w pracy. On jest na służbie. Służy chorym. Troszczy się o człowieka i walczy, ile tylko ma sił i możliwości. Jest człowiekiem w pełni oddanym potrzebującym.
Spotkania. Opowieść o wierze w człowieka
Publikacja została oczywiście napisana w formie wywiadu. Profesor szczegółowo odpowiada na każde zadane pytanie. Nie ucieka. Często dopowiada, nawiązuje do poprzednich zagadnień. Ciężko ocenić tu styl czy język – to nie powieść, a rozmowa. Szczera, długa, pełna emocji. Jej zapis jest naturalny. Owszem, brakuje kilku czy kilkunastu przecinków, w pewnych miejscach litery zamieniły się miejscami, ale to nie wpływa na odbiór. Czytając, miałam wrażenie, że profesor siedzi obok i odpowiada na pytania, które sama miałabym mu ochotę zadać.
Było nas trzech…
Profesor Marian Zembala to jeden z trzech tytułowych Bogów. Po lekturze wywiadu ten lekarz jawi mi się przede wszystkim jako człowiek, który z każdego spotkania czerpie inspirację. Kocha to, co robi. Nie boi się wyzwań, burzy mury. Wierzy, że sukces to dzieło nie jednej osoby, a całego zespołu. Jest pełen empatii – dla bliskich i pacjentów. Jego serce bije dla serc innych. Dla wielu, zwłaszcza młodych ludzi, może i powinien się stać autorytetem. To człowiek z sercem na dłoni – dosłownie (podczas operacji) i w przenośni.
